„Odłamki gwiazd” Oleksego. Podróż do latarni morskich

28 lut 2025

1 marca warto wpaść do Miejskiej Galerii Sztuki Współczesnej „Miejsce sztuki44″ przy ul. Armii Krajowej 13. O godz. 18 rozpocznie się tam spotkanie z dr Piotrem Oleksym, który zaprezentuje swoją nową książkę „Odłamki gwiazd”. To kolejne spotkanie i wydarzenie literackie organizowane w ramach cyklu Archipelag Idei. Wstęp wolny.

Piotr Oleksy to historyk, analityk spraw międzynarodowych i zapalony gawędziarz. Mieszka na polskich wyspach, których losy i mieszkańców opisał w książce „Wyspy odzyskane. Wolin i nieznany archipelag”. Wykłada wschodoznawstwo na Uniwersytecie im. Adama Mickiewicza w Poznaniu, a życie polityczne Europy analizuje dla Instytutu Europy Środkowej w Lublinie i Tygodnika Powszechnego. Jest autorem książki „Naddniestrze. Terror tożsamości”. Bada pomorskie tradycje i kulturę czego efektem jest m.in. praca „Wyspy smaków. Kulinarna gawęda znad Zalewu Szczecińskiego”. Organizuje i prowadzi debaty w ramach cykli „Spojrzenie na Wschód” (Centrum Kultury Zamek w Poznaniu) oraz „Archipelag idei” (Wolin i Świnoujście).

– Wspólnie z Piotrem zapraszamy do rozmowy, a ja będę miał przyjemność to spotkanie poprowadzić. W wędrownym eseju Oleksego podróżujemy poszukując odłamków gwiazd, ale równocześnie jest to ponowna, (rozpoczęta książką „Wyspy odzyskane” – red.) fascynująca podróż po archipelagu wspólnych znaczeń i wyobrażeń, także historycznych. Oleksy coraz bardziej przejrzyście krystalizuje, ulotną z natury pamięć archipelagu, poszerzając przy tym granice którymi go opisujemy, podobnie, jak zrobił to Sebald („Pierścienie Saturna, Angielska pielgrzymka”) i Paul Scraton („Duchy Bałtyku. Podróże wzdłuż niemieckiego wybrzeża”). Wszystkie te literackie relacje, łączy zamysł wędrówki brzegiem morza i we wszystkich, głównym bohaterem jest czas. Szykujmy się na tę opowieść o wędrówce Piotra Oleksego i fotografa Artura Kubasika (niebagatelne fotografie dopełniają literacką narrację). Idąc i zbierając odłamki, ułożymy z nich całość, być może ułomnego, obrazu świat(ł)a, najważniejsze jednak, że dzięki tej podróży wzdłuż okruchów, zawsze trochę baśniowej, gdzie rolę Braci Grimm przejęły skandynawskie trolle, możemy „zobaczyć rzeczy, o których latarnik może tylko śnić” – mówi kurator galerii Andrzej Pawełczyk.

„Odłamki gwiazd. Podróż do latarni morskich” to opis fascynacji i zaproszenie do wspólnej podróży przez europejską historię i kulturę. Latarnie morskie – niegasnące światła na końcu świata – wydają się być echem poprzedniej epoki, a jednak są nam bardzo potrzebne. Jednym wskazują ląd, innym przypominają o morzu. A jak się okazuje, mogą być też punktem wyjścia do refleksji o ludzkich tęsknotach, marzeniach i lękach. W ich świetle możemy dostrzec starożytne mity, echa wielkiej historii, oraz losy niezwykłych ludzi.

Czytaj również: